Prof. dr hab. Zbigniew Jerzy Przerembski urodził się 3 lutego 1952 roku w Szczecinie. Jest polskim etnomuzykologiem, pracuje w Zakładzie Muzykologii Systematycznej w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Od czterdziestu siedmiu lat bada muzykę ludową i dzieje muzyki tradycyjnej w Polsce. Jest autorem i redaktorem ważnych książek z dziedziny etnomuzykologii oraz ponad dwustu artykułów naukowych i popularnonaukowych. Współpracuje z wieloma stowarzyszeniami i muzeami, kształci młodych etnomuzykologów, zasiada w jury konkursów i przeglądów muzyki ludowej. Swoją pasją, przyjaznym usposobieniem i otwartością jednoczy środowiska twórców ludowych i badaczy akademickich. Dla wielu osób jest autorytetem, a jego działalność na rzecz kultury ludowej znana jest w całej Polsce.

Prof. dr hab. Zbigniew Jerzy Przerembski ukończył studia w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego, w którym w 1979 roku obronił pracę magisterską Preferencje muzyczne górali podhalańskich, napisaną pod kierunkiem prof. dr hab. Anny Czekanowskiej-Kuklińskiej. W latach 1979–1980 był zatrudniony w Filharmonii Narodowej w Warszawie na stanowisku konsultanta programowego.

Od 1981 roku pracował w Zakładzie Muzykologii Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk. W 1991 roku uzyskał tytuł doktora nauk humanistycznych na podstawie rozprawy Style i formy melodyczne polskich pieśni ludowych, napisanej pod kierunkiem prof. dr hab. Ludwika Bielawskiego w Instytucie Sztuki PAN. W 2008 roku, na podstawie pracy Dudy: dzieje instrumentu w kulturze staropolskiej, uzyskał habilitację. Tytuł profesora nadzwyczajnego nadali mu w październiku 2010 roku dyrektor Instytutu Sztuki PAN, a w 2011 roku senat i rektor Uniwersytetu Wrocławskiego, w którym wykłada od 2006 roku. Tytuł profesora nauk humanistycznych (profesura belwederska) otrzymał z rąk prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Bronisława Komorowskiego 22 czerwca 2015 roku.

Profesor specjalizuje się w badaniu muzyki ludowej i dziejów muzyki tradycyjnej w Polsce i Europie, w tym zagadnień analizy i klasyfikacji, stylów, gatunków i form, instrumentów oraz praktyki wykonawczej. Do najbardziej znaczących w jego dorobku należą książki o tytułach analogicznych do jego prac doktorskiej i habilitacyjnej, a także Lira korbowa w tradycji kulturowej Rzeczypospolitej (2022). Pod jego redakcją ukazały się prace zbiorowe: Instrumenty muzyczne w tradycji ludowej i folkowej (2011), Rola orkiestr dętych w kulturze ludowej (2014), Etnomuzykologia na przełomie tysiącleci: historia, teoria, metodologia (2015), Taniec w kulturze (2017), Z badań nad twórczością literacką i artystyczną w górskich regionach Europy (2019) oraz Wesele: między przeszłością a teraźniejszością (2020). Ponadto profesor opublikował ponad dwieście artykułów – zarówno w specjalistycznych czasopismach, encyklopediach muzycznych i powszechnych, jak i w publikacjach zbiorowych oraz witrynach internetowych, polskich i zagranicznych.

Jako dydaktyk swoją pasją do kultury ludowej oraz ogromną wiedzą dzieli się od lat ze studentami i doktorantami w Instytucie Sztuki PAN, na Uniwersytecie Wrocławskim i w Akademii Muzycznej w Katowicach. Był promotorem i recenzentem wielu prac licencjackich, magisterskich oraz doktorskich. Aktywnie uczestniczy w ochronie i dokumentowaniu dziedzictwa kulturowego, między innymi w ramach prac nad regionalnymi tomami serii Polska Pieśń i Muzyka Ludowa: źródła i materiały w Instytucie Sztuki PAN. Jest inicjatorem i kierownikiem projektów badawczych o zasięgu krajowym i międzynarodowym, w tym Leksykon i archiwum cyfrowe kultury muzycznej Regionu Kozła (grant NPRH, lipiec 2022–lipiec 2027) oraz Historical and Ethnographic Study of Belarusian Bagpipes: Symbolism, Music and Cultural Revival (program EU4 Belarus SALT III, od listopada 2025).

Jego wkład w badanie dziedzictwa kulturowego był wielokrotnie doceniany przez różne gremia. Świadectwem tego są odznaczenia, do których należą między innymi Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, 2026), Odznaka honorowa „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, 2019), Medal honorowy „Zasłużony dla Stowarzyszenia Muzyków Ludowych w Zbąszyniu” (2019), Honorowe Wyróżnienie „Con passione” Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych w Szydłowcu (2018), Odznaka z okazji 50. Festiwalu Folkloru Ziem Górskich (2018), Medal „800 lat Bukówca Górnego: 1210–2010” (2010) oraz Naturalny Order „Kozła Białego” (Stowarzyszenie Muzyków Ludowych w Zbąszyniu, 2009).

Prof. dr hab. Zbigniew Przerembski otrzymał wiele wyróżnień i nagród, przyznanych między innymi przez dyrektora Instytutu Sztuki PAN (2003, 2006), rektora Uniwersytetu Wrocławskiego (2016, 2020) oraz Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (dyplom, 2024). Jego działania i publikacje zyskały uznanie wśród specjalistów, czego przykładem jest wyróżnienie pracy Dudy: metamorfozy instrumentu w odrodzonej Polsce – od tradycji do folkloryzmu w konkursie na wydanie książki w Złotej Serii Uniwersytetu Wrocławskiego (2019) czy Pomorska Nagroda Muzealna za wystawę „Dźwięki natury” w Muzeum Etnograficznym, oddziale Muzeum Narodowego w Gdańsku (2019).

Prof. dr hab. Zbigniew Jerzy Przerembski jest przewodniczącym Rady Muzeum przy Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych w Szydłowcu oraz jurorem licznych przeglądów i konkursów folklorystycznych, a także członkiem Rady Naukowej Stowarzyszenia Twórców Ludowych, Sekcji Muzykologów Związku Kompozytorów Polskich, International Council for Traditional Music (Canberra, Australia), International Biographical Centre w Cambridge (Anglia) oraz American Biographical Institute w Raleigh (Karolina Północna, Stany Zjednoczone).

Maria Szymańska-Ilnata